Literary

Сапаев Ғазиз (1926 ж.)

Жазушы Ғазиз Сапаев Тарбағатай ауданының Ақмектеп ауылында дүниеге келді. 
Жеті жасында тағдырдың жазуымен ата-анасымен бірге Қытайға өтті. 
1943 жыл, мамырда 17 жастағы жасөспірім жігіт елге оралды. Ғазиз бірден еңбекке араласты және оқып білім алды.
Семейдегі мұғалімдер институтын тәмамдаған жас маман он жылдан астам мұғалімдік қызмет атқарды.
1959 жылы тамыз айында облыстық газет редакциясына ауысты. Сол жерде 1981 жылға дейін қызмет істеп, зейнеткерлікке шықты.  Ғазиз Сапаұлы 1960 жылдан журналистер, 1974 жылдан Жазушылар одағының мүшесі. Баспадан жеті повесі, екі драмасы жарық көрді. Екі пьесасы Семейдің Абай атындағы сазды драма театрының репертуарынан орын алды. "Тойым-тойы", "Қиын екен қыз дегенің" драмалық шығармалары мыңдаған көрерменге ұсынылды.
Жазушы "Жыл жемісі", "Менің көгершінім", "Гүлдана", "Туған жерден алыста" тәрізді повестер мен әңгімелер жинақтарының авторы. "Туған жерден алыста" повесінің жалғасы "Сағыныш" романы баспада. Ғазиз Сапаев бұл романында Шыңжанда өткен (1933 -1943) жылдар аралығындағы өмірін баяндайды. 2001 жылы өмірдің соқтықпалы, бұралаң жолдарынан сүрінбей өтіп, елге оралған азамат, жазушы Ғ.Сапаев 75 жасқа толды.

Read more...

"Поэзия-адам көкірегінің ең алыс түкпірлеріне дейін шымырлап, жаңғырып, шулап, буырқанып жететін ең сұлу жан сыры, тұтас бір халықтың басынан кешірген рухани өмірінің көркем шежіресі.
Адамның сол ішкі жан-дүниесі шынайы адам сыры жайлы бүкпесіз ақтарыла сөйлегендіктен де нағыз поэзияның ғүмыры шексіз", - деп жазған болатын қазақтың дара туған ақыны Төлеген Айбергенов.
Бұл, негізінен, өлеңге, ақынға қойылатын қатаң талап деп түсінуге болатын қүнды пікір.
Осындай қатаң талап биігінен көрініп жүрген ақындардың бірі - Ж.Әскербекқызы, поэзия әлеміне өзіндік үнімен, табиғатына сай тәнтілі талантымен келген дарын иесі. Поэзия  тұнығына  терең  бойлап  жүрген  Алтай өңірінің аймаңдайлы ақын қызы,  Ж.Әбдірашов атындағы сыйлықтың лауреаты, бүгінде есімі республикамызға танымал жерлесіміз, шығыстың түлеп ұшқан түлегі Аймұханбетова Жанат Әскербекқызы 1966 жылдың 1-қаңтарында Шығыс Қазақстан облысы, Тарбағатай ауданы, Құйған ауылында мұғалімдер отбасында дүниеге келген. Жанаттың жастайынан сөз өнеріне, поэзияға құштар болып өсуіне әжесінің ықпалы зор болған.
Алғашқы өлендері мектеп қабырғасында жүргенде-ақ, аудандық газет беттерінде, республикалық балалар және жасөспірімдерге арналған басылымдарда жарық көрген.

Read more...

Бәлкім әлі қасиетіңді білмес ем,
Тәтті ұйқыдан оятпасаң түнде сен.
Мәңгілік мен өкінумен өтер ем
Жүрегімде, жырым өмір сүрмесең,-деп
"Кел, жырларым" деген өлеңінде жырлағандай Тұрғазы Нұқайұлы Нұқаев Ұлан ауданының Егінсу ауылдық кеңесіне қарасты Тұяқ ауылында 1937 жылы 27 -ші маусымда туған.  Тұрғазы Нұқайұлы баршамызға қаламы ұшталған тәжірибелі журналист- публицист, ақын - жазушы ретінде таныс.
1955 - 1960 жылдары Қазақтың Абай атындағы педагогика институтында оқып, осы оқу орнының тарих-филология факультетін тәмамдайды.
1960-1966 жылдары Ұлан ауданы мектептерінде мұғалім, оқу ісінің меңгерушісі, мектеп директоры болып жұмыс істейді. Бұл жылдары Тұрғазының өлеңдері, балладалары, мақалалары облыстық, республикалық баспасөзде жиі жарияланып тұрды.
1966-1997 жж. Облыстық партия комитетінде нұсқаушы, облыстық «Дидар» («Коммунизм туы») газетінде жауапты хатшы, Бас редактордың бірінші орынбасары болып еңбек етті. «Казцинк» ашық акционерлік қоғамында «Казцинк жаршысы» газетінің редакторы қызметін атқарды.

Read more...

Қасымов Айтмұхамбет Қасымұлы - Шығыс Қазақстан облысы, Ұлан ауданының Аюды ауылында 1950 жылы 29 – маусымда туған. Қазақ мемлекеттік университетінің филология факультетін 1973 жылы бітіріп, мұғалім, мектеп директорының орынбасары, мектеп директоры болып қызмет атқарған.
1977 жылдан бері облыстық «Дидар» (бұрынғы «Коммунизм туы») газетінде әдеби қызметкер, бөлім меңгерушісі, жауапты хатшы болып еңбек етті. 1997 жылғы шілдеден бері осы газеттің бас редакторының орынбасары. Қазақстан Журналистер Одағының мүшесі.
Туған өлкесінің тарихын, танымал тұлғаларының тағдырын, өмір жолын зерттеп, жоғымызды іздеп тауып, қалпына келтіру жолында А. Қасымов елеулі еңбек етіп келеді. Қазақ халқының тұңғыш әскери ұшқышы, жерлесіміз – марқакөлдік Жақыпбек Малдыбаевтың өмірін зерттеп, Москваның архивінде еңбек етті. Кенді Алтайдың суығында Отан соғысы кезінде ең алғаш өндірістік көлемде жүзім өсірген Дмитрий Панкратьевті, сонау 1915 жылы Ахмердегі тұңғыш қазақ қыздары мектебіне сабақ берген Ғайса Аязбаевты, алғашқы дипкурьер Лидия Тауэр сияқты тарихи тұлғаларды облыс оқырмандарына таныстырды. Ұшқыш жерлесіміз Ж. Малдыбаев жайлы материал республикамыздың Ұлттық энциклопедиясының 6 –томында жарық көрді.

Read more...

Егеубаев Асқар Құрмашұлы - ақын, әдебиет-зерттеушісі, түркітанушы ғалым, аудармашы. 1950 жылы 6 наурызда Шығыс Қазақстан облысының  Күршім ауданындағы Қыстау Күршім ауылында мұғалімдер жанұясында дүниеге келген.
Зайсан ауданының Қаратал ауылындағы  М.Горький атындағы орта мектепті 1967 жылы бітірген. Алғашқы өлең, мақалалары аудандық «Достық» газетінде, облыстық газетте, республикалық жастар басылымдарында 1964 жылдан көріне бастады.
Орта  мектепті бітіргеннен кейін Шығыс Қазақстан облысы Марқакөл аудандық екі тілде шығатын «Шамшырақ» («Маяк») газетінде аудармашы, әдеби. қызметкер, Зайсан аудандық «Достық» газетінде корректор, әдеби қызметкер, бөлім меңгерушісі болып істеген.
1974 жылы Қазақ мемлекеттік университетінің журналистика факультетін, кейіннен осы университеттің аспирантурасын тәмәмдаған. «Қазақ әдебиеті» газетінде, «Жұлдыз» журналында, «Жазушы» баспасында, Қазақстан Республикасы энциклопедиясының Бас редакциясында, Қазақстан Компартиясы Орталық Комитетінде, ҚР Парламенті Сенат аппаратында жауапты қызметтер атқарды. Соңғы жылдарда Қазақстан Республикасы Президентінің жанындағы Мемлекет қызмет академиясының «Мәдениеттану, мемлекеттік қызметті тілдік қамту» бағдарламасының директоры болды.

Read more...

Серик Габдуллаулы  
Родился в Усть-Каменогорске в 1937году. В 1966 году окончил филологический факультет КазГу. Автор семи поэтических сборников на казахском языке, работ о казахских народных обрядах, многочисленных публикаций. С 1994 года руководит школой молодых поэтов «Шабыт». Лауреат премии «Сорос-Казахстан». Член Союза писателей Казахстана.      Поэтическое творчество Серика Габдуллина ухо¬дит корнями своими в степь, где родная земля Улана, хол¬мы Чечек, пахучая полынь, серебристые ковыли с детских лет вошли в кровь и плоть поэта и гражданина, человека и патриота. Разнообразна казахская степь, бесконечна, поэтична и в своей пестроте, и в своём постоянстве. А если степь стала Родиной, где стоит отчий дом, если по степи пошёл сразу, только научившись ходить, если запел - и песня поднялась жаворонком в поднебесье, - можно ли забыть этот маленький уголок величайшей планеты? Настоящее творчество неиссякаемо, как родники, ручьи и большие реки. Настоящая поэзия всегда напоит исстра¬давшуюся душу, утолит жажду познания, вдохновит на свершения. Всё это мы видим и чувствуем, когда напря¬мую общаемся со стихотворным миром С. Габдуллина.

Read more...

Пришел в литературу из журналистики. Публицист, писатель, общественный деятель. Автор 9 книг на русском и казахском и русском языках в том числе «Сезон на плоту», «За спасение Арала». Лауреат премии Союза писателей Казахстана, член Союза писателей,  директор Восточно-Казахстанского областного Союза писателей, один из редакторов литературно-художественного журнала Ак Ертыс.

Read more...

Chistykov Mikhail Ivanovich

Rudnyi Altai, wonderful people, magnificent nature are main idea of Mikhail Chistykov’s works. His readers are fascinated by his love to the Motherland.
Mikhail Ivanovich was born on the 1st of September, 1917 in a village of Bargush in Bashkir ASSR. He had very hard childhood. He was three when his mother died and fourteen when his father died. He was at Semipalatinsk Teachers training Institute when the Great Patriotic War started . In June of 1942 Mikhail joined the Red Army. He took part in battles for Stalingrad. On the 22nd of November, 1942 he was wounded. The bullet got in his head and as the result at 23 he nearly lost his eyesight.
In January of 1943 Chistykov came back home. He was disabled. At first he lived in Almaty then he moved to Chimkent, in 1949 to Ust-Kamenogorsk. He taught the Russian language and literature in school. He read much and wrote poems. Because of problems with eyesight he had to leave his job at school. He started working in the sphere of journalism.
Mikhail Ivanovich – an author of thirty collections of poems.
His first book with poem “Yakov Ushanov” appeared in 1961. Then "Ust-Kamen ", "Irtysh", "The Soldier’s memory”, "Road", "Motherland", "Altay", "Step Falcon" are edited. His books became more and more lyrical and philosophical .
The writer devoted many of his works to Rudnyi Altay, Ulba, Serebrynka, Irtysh, Zaisan, Bukhtarma.
The collection of poems “Ekh ognennykh let” -“Echo of war years” (1955) takes special place. This collection of poems is a hymn devoted to the front-line generation who defeated the fascism and sacrificed their lives for sake of their motherland
In 2000 New collection of his poems “Poetry and Life” was published. In this book he touches life problems. The author describes his feelings and he feels sorry that people can be cruel and indifferent to each other.
Mikhail Chistykov - a member of Kazakhstan Writers Union, Kazakhstan Writers Union prize-winner, honourable citizen of Ust-Kamenogorsk.
His name is written in “the Brief Kazakh Encyclopedia”
Mikhail Ivanovich was awarded with Order of the Patriotic War of the first class, Zhukov’s Medal.
Mikhail Ivanovich Chistyakov died in April 13, 2006

Read more...

Mengali Musin
Mengali Musin was born in 1927.

His major : Russian language and literature teacher. However, he devoted his labor to journalism. He contributed to the periodicals of the Soviet Union and Kazakhstan Republic.   
He writes in the Russian, Kazakh and Tatar languages. Hi is the first the Bazhov Prize Laureate in the oblast. The heroes of his books “the Gone to None-existence”, “Report from XX Century” and “Phoenix Bird” are his compatriots.
At present Mengali Shaimardanovich is retired , but he continues to work on his new books about his contemporaries.


Musin’s works:
1    Phoenix Bird : story. – Ust-Kamenogorsk, 2001. – 324 p.
2    You can’t decrease. You can’t increase: story. - Ust-Kamenogorsk, 2001. – 324p.
3    Report from XX Century. – Ust-Kamenogorsk, 1999. – 550 p.
4    the Gone to None-existence. – Ust-Kamenogorsk, 1998. – 285 p.
5    Goltseva  А. Invaluable report form the 20th  century: Presentation to M.Sh. Musin’s //Rudnyi Altai. –April 8, 2000.
6    Shevchenko V. “Report from XX Century” //Kazakhstanskaya Pravda. –January 13, 2000.

Read more...

Medvedeva Lubov Georgievna

Lubov Georgievna  is an author of many collections of poems. Philosophical and moral creed of the poetess is to  use everything that your fortune gives you. In spite of all difficulties you must be happy.   
Lubov Georgievna’s poems are published in  Kazakhstan “Prostor”  and in Oblast newspaper “Rudnyi Altai”.
Her new collection of poems “ Letters on the dreams’ petals” included her latest works.
Lubov Medvedeva  makes a declaration of love to her homeland in her poems. Her lyric heroines  are not afraid of challenge, they find the way to be happy and enjoy their lives.
Notes

1    Gems from casket //Prostor – 1999. - № 4. – p. 10
2    Pigeon’s book: collection of poems. – Ust-Kamenogorsk, 2000. 29 p.
3    Was born once//Rudnyi Altai. –April  21, 1995
4    Till snow : new poems// Rudnyi Altai. – October 10. 1996
5    It starts from new September //  Rudnyi Altai. – January 30. 1997
6    The Last bus. The Grey chick // Rudnyi Altai–February 29, 1996.
7    Stone falls . -  Ust-Kamenogorsk, 1997. 20 p.
8    Clear days  - Ust-Kamenogorsk, 1996. -15 p.
9    Purple flame . - Ust-Kamenogorsk, 1998. 39 p.
10    Innermost. - Ust-Kamenogorsk, 2000. 130p.
11    Letters on the dreams’ petals. - У Ust-Kamenogorsk, 2001. 155 p.

Read more...

Kumarbekov Muslimkhan

Muslimkhan Kumarbekov  was born in 1939 in Chimkura village of Ulan region of East Kazakhstan Oblast. After school he worked in kolkhoz ( collective farm) after Zhambyl . he graduated from Kazakh National University, Major: Journalism.  
At present He is Deputy of the Editor of Oblast newspaper “Didar” . He writes in Kazakh and makes translations. He translated “Partizans in Front of War” by Ukraine writer G. Alekseinko. М. Kemarbekov is an author of the collection of stories “the Laugh og the girl”, “Chinara”, “Burnyi Irtysh”.
The heroes of his stories are toilers of Rudnyi Altai. His articles, translations and stories are devoted to Rudnyi Altai’s history, magnificent nature and people who live in this blessing land.

Kurdakov Evgeny Vasilievich

Kurdakov Evgeni vasilievich was born on   March  27, 1940 in Orenburg. His parent were doctors. He finished Higher Literature Courses at Gorky’s Literature Institute. 
E.V. Kurdakov  is  a member of Russian Writers’ Union, an author of thirteen books of poems and prose edited in our country and abroad. He is a co-author of many collections and anthologies, an author of over two hundred articles in all the fiction journals of country. He was awarded with literary prizes by “Ogonek” in 1987., “Nash sovremennik” in 1988 and in 1994., "Molodaya gvardia" in 1997. he made translations from Turkish, explored work of A.S Pushkin, F.I. Tutchev, I.A. Bunin, S.A. Esenin, Nizami, Abai. He was  an artist and sculpture-florist, took part in  many regional and Russian exhibitions, an author of several  expositions of park sculptures. The main collection of his sculptures is kept  in Ethnographical museum of Ust-Kamenogorsk (Kazakhstan) and in private collections of Russia and in abroad. He was  a reporter of Petrovsk  Science and Art Academy. He was awarded with  Pushkin Prize “Kapitanskaya dochka” in  1998 , and Russian Pushkin Anniversary Prize in 1999.                                                                                                                                 Died on December 28,2002.

Notes:
1.    My alive garden . – Alma-Аtа, 1982.
2.    My eternal river-bank -  Alma-Аtа, , 1984.
3.    Forest and workshop. - Alma-Аtа: Kainar , 1986.
4.    From the first hand. Alma-Аtа: Zhazushi, 1990.
5.    The hills of Chechek. – Ust-Kamenogorsk, 2001.

Read more...

Iskakov Kalikhan

K. Iskakov  -a novelist, playwright, scriptwriter- was born in Katon Karagai region of East Kazakhstan oblast.  
Worked for newspapers “Leninshil zhas”, “Madeniet and Turmis”.
He wrote script for films “Karasha Kazdar khaitkanda”, “Okhrana bastigi”. The film “Ushi kiyrsiz zhol is about Kazakh Revolutionary   Alibi Zhangeldin.

K. Iskakov’s works

1    Aksu-zher zhannati: novel. – Almaty: Zhazushy, 1989. – 523 p.
2    Bukhtyrma saryni: stories. - Almaty: Zhazushy, 1970. – 104 p.
3    Dos Khikayasy: stories. – Алмат Almaty, 1963
4    Zharik dunie: collection of plays - Алм Almaty: Zhazushy, 1983. – 288 p.
5    Kara orman: novel. - Almaty: Zhazushy, 1981. – 232 p.
6    Konir kuz edi: novel, stories. - Almaty: Zhazushy, 1980. – 237 p.
7    Menin agalatim: stories. - Almaty: Zhazushy, 1965. – 180 p.
8    Tuik: novel. - Almaty: Zhazushy, 1975. – 201 p.

Read more...

Esdauletov Ulikbek

Esdauletov Ulikbek is a poet from Zaisan region.He was born on April 29,1954. His parents were teachers. He graduated from Kazakh National University, Major: Jornalism, in 1977 году.
Many of his songs were made into songs: “Kara pima”, “Kizderine gashikpyn”, “Karatalym aulim”, “Gul bakta”, Zhanbirli tan” and others.
His poem, made into the song  “Zaman-ai” , is a hymn of “Nevada- Semipalatinsk” Movement. The song is sung by famous Kazakh singer Roza Rimbaeeva.  
Esdauletov is an Executive Editor for newspaper “Kazkh adebieti”.

Esduletov’s works:
1.      Ak keruen: poems – Almaty: Zhazushi , 1985. – 136 p.
2.      Altay altin tamiri: poems – Almaty: Zhazushi , 1979.- 160 p.
3.      Kiyz kitap: poems.- Astana: Elorda, 2000. - 384 p.
4.      Uistik uli kuni і:  poems – Almaty: Zhazushi ,  1982. – 150 p.
5.      Khazakhia: poem //Zhuldiz – 2001. - # 12. – p. 4

Read more...

Egorov Alexander Ivanovich


Alexander Ivanovich was born and has been working   in East Kazakhstan. His works are devoted to his home land. He is an author of stories and novels, poems. He is also a cameraman. He has worked for Republican and regional newspapers and journals.   
His work “the Valley of birchen fogs” is a story about him and his time, about sorrow and joy. Readers are attracted by his rich soft vocabulary full of colours.
In the novel “Taiga recluse” he shows the events of 30s of ХХ century and the beginning of the first  World War. His hero, fifteen-year-old –boy called   Senka Zhelaiev, as the fates decree, has been left alone in Taiga for the first war winter. The writer describes all dangerous adventures happened to him in taiga. The story is based on real facts. 
At present Alexander Voinovich is in charge of the Editorial  office of the Fiction journal “Vostok”.

Egorov’s works:

1.      Remember, friend!// Shmel. –December 24, 1997.
2.      Mountain nests // Rudnyi Altai. –February 29 , 1967
3.      Love comes unexpectedly: story // Shmel. –December 24, 1997.
4.      The Gift: //– story // Shmel. –December 24, 1997
5.      The Village at blue steeps: article// Рудн Rudnyi Altai. –June  29 , 1996
6.       The Dream or the Reality: story // Shmel. –December 24, 1997
7.      Taiga recluse : novel, stories – Almaty – 1997. – 423 pt .
8.      At steep turns: Autobiographical story//Vostok. – 2001. - № 2. - p. 133.

Read more...